2 december 2020

Psychiatrie, fijn dat het er is.. #8

10 min read

©Hoogland-Producties/Sven-fotografie

Het medische specialisme voor de geestelijke gezondheid, psychiatrie. Fijn dat het er is, maar ervaren meerdere dit op dezelfde manier? Het antwoord ligt er ergens tussen in. Ja, mensen hebben er baat bij, maar het komt vaak te laat, en soms helemaal niet. Psychiatrie is een heel breed woord, zo zijn er ook verschillende psychiatrische ‘afdelingen’ en geven we iemand al gauw een stempel. Maar weten we eigenlijk wel wat dit nou precies is? Waarschijnlijk wel, maar het rolt zo makkelijk over de tong. Psychiatrische patiënten zijn niet altijd onder dwang opgesloten in één of andere inrichting of vastgebonden zoals de films ons graag laten geloven. Deze mensen lopen ook tussen ons in, langs ons heen, wij werken met ze, zeggen ze gedag in de supermarkt en zonder hier van bewust zijn, wonen we er zelfs naast. Want psychiatrie is meer dan ‘gestoord’ zijn.

Bij psychiatrie wordt er gedacht aan ziektebeelden, hier valt ook depressie onder, maar PTSS en angststoornissen vallen hier ook onder. Wist je dat in 2018 zo’n  462.900 mensen onder behandeling liepen bij de huisarts voor een angststoornis? Het merendeel van hen was tussen de 25-29 jaar oud. Steeds meer jongere mensen ervaren, mede dankzij stress, psychische klachten.

Vandaag schreef ik een artikel over Leon M. de jongeman die zijn ouders vorig jaar om het leven bracht, vermoedelijk verkeerde hij tijdens de daad in een psychose. Van hem was al langere tijd bekend dat hij hulp nodig had, zijn ouders waren bezig om de juiste hulp voor hem voor elkaar te krijgen. Tevergeefs, want in oktober bracht hij hun om het leven om daarna te proberen zichzelf van het leven te beroven. M. had last van zware depressieve klachten. Zijn zaak is één van vele, de behandeling liet te lang op zich wachten, zijn ouders waren bang voor hun eigen zoon. Een psychische handeling die mogelijk voorkomen had kunnen worden, zoals Leon M. zijn er meer, sommige die al vast zitten, sommige die nog rondlopen. Het is simpelweg een kwestie van tijd zolang de hulpverlening te kort blijft schieten. Maar ligt dit probleem dan ook echt bij de hulpverlening? Vaak wel, naast de grote vraag, heeft Nederland maar een beperkt aantal gespecialiseerde centra per ziektebeeld, in sommige gevallen worden patiënten zelfs doorverwezen naar het buitenland omdat wij hun hulpvraag niet kunnen beantwoorden. Maar er is ook een drastisch tekort aan ruimte en personeel, daarnaast worden de prioriteiten door elkaar gehaald, waardoor het vaak voorkomt dat de patiënt niet de juiste sturing of passende behandeling ontvangt, soms ontvangen ze geen enkele vorm van hulp en worden zij aan hun lot overgelaten, zoals ook in deze zaak het geval bleek te zijn.

Psychoses zijn niet altijd te voorkomen, maar wel te herkennen en hierdoor te behandelen. De mensen die een psychose ervaren hebben dit vaak zelf niet door op dat moment en handelen uit hun verwarde instincten, soms met fatale gevolgen voor zichzelf of hun omgeving. Psychoses beginnen vaak met het waarnemen van stemmen, wanen en hallucinaties, het wordt moeilijk om het van echt te onderscheiden. De meesten herkennen dit vaak op tijd en schakelen hulp in of doen wat hun nodig achten om weer bij zinnen te komen, maar helaas komt het te vaak voor dat dit niet lukt en zij in een volledige psychose belanden. Deze zijn voor ieder individueel anders, maar niet minder gevaarlijk.

Psychische klachten als somberheid (depressie), schizofrenie, persoonlijkheidsstoornissen en fobieën komen het vaakst voor, zo vaak dat de vraag te groot is voor de ruimte en zorg die geboden wordt. In de meeste gevallen worden patiënten met een rechterlijke machtiging gedwongen opgenomen in een ziekenhuis, maar door de groei van klachten is in 2010 besloten dat mensen ook thuis behandeld kunnen worden met medicatie en intensieve begeleiding. Zij blijven dan deelnemen in de maatschappij, maar worden niet ontvreemd van hetgeen wat zij kennen en vertrouwd mee zijn. Voor de meeste patiënten biedt dit de ideale uitkomst. Maar soms worden zij ook  tegen hun zin in tijdelijk geplaatst in een gesloten afdeling van een psychiatrische kliniek, dit heet inbewaringstelling. Voor patiënten met de meest extreme klachten is dit de juiste oplossing, maar degenen met minder ernstige klachten komen hier vaak erger uit dan dat zij hier in kwamen, als zij er überhaupt uitkomen. Het zelfmoord percentage in zo’n psychiatrische kliniek ligt nog altijd té hoog.

Nu is het niet zo dat iedereen die met die psychische klachten rondloopt gevaarlijk is, in tegen deel zelfs. Het merendeel van deze ‘groep’ mensen is juist heel zorgzaam en behulpzaam, juist omdat zij weten hoe het voelt als je buitengesloten wordt of wordt bestempeld voor iets waar je zelf helemaal niks aan kunt doen. In een eerdere column gaf ik aan zelf ook ervaring te hebben met psychische problematiek en ongetwijfeld zullen ook jullie er op de één of andere manier ervaring mee hebben. Ik kwam er uit, maar kreeg er iets anders voor terug. Het blijft voor mij de vraag voor welke ik het meeste dankbaar ben, maar mijzelf hierom haten of afkeuren zal ik nooit doen, ik kan dit simpelweg niet, want zodra ik dat doe keur ik ook de anderen af, terwijl aanmoediging, steun en liefde juist zo cruciaal is.

Mocht je hier zelf mee te maken hebben, vrees niet. Elke huisarts heeft het al een keer of 100 gehoord en zal met jou kijken naar wat jij nodig hebt. Maar durf het toe te geven en om hulp te vragen. Het dapperste wat je kunt doen, is jezelf helpen. Gun jezelf het beste, kies voor jezelf, want jij bent het waard.

Liefs,
Corine.
©Hoogland Producties / Sven Fotografie

Geef een reactie

Copyright ©Hoogland Producties / Sven Fotografie | All rights reserved. Newsphere by AF themes.
error: Deze inhoud is beschermd. Wilt u het artikel gebruiken, of info uit het artikel? Neem contact op met de redactie.